De Opinie: Hoe ontdek je talent in de dressuursport?

Talent. Het is zo’n woord dat in de dressuurwereld gretig wordt gebruikt. Labels worden geplakt,

plannen uitgerold, selecties gemaakt. In Vlaanderen speelt het talentenplan van Paardsport

Vlaanderen al jaren een belangrijke rol in het ondersteunen van jonge ruiters. En dat is een goede

zaak. Maar de vraag die we ons dringend moeten stellen is: wat verstaan we vandaag eigenlijk

onder talent in de dressuur?

Is talent gelijk aan paardenkracht?

Wie vandaag naar jeugdproeven kijkt nationaal én internationaal ziet een indrukwekkend

niveau. Strakke lijnen, flitsende overgangen, paarden die ogenschijnlijk moeiteloos door de proeven

dansen. Maar laten we eerlijk zijn: in dressuur ben je als ruiter onlosmakelijk verbonden met het

paard onder je zadel.

Je kan als jeugdruiter over uitzonderlijk gevoel, timing en inzicht beschikken, maar als je paard de

kwaliteit (nog) niet heeft of simpelweg te groen is voor dat hogere niveau, dan kom je er niet tussen.

Omgekeerd: wie het geluk heeft om op een geroutineerd, goed opgeleid en vaak duur paard te

zitten, start met een voorsprong.

Maar betekent dat dat de ene ruiter meer talent heeft dan de andere? Of dat hij of zij simpelweg

meer middelen heeft?

Een blessure en je talent verdwijnt?

Nog een pijnpunt: je wordt geselecteerd als talent, maar je paard raakt geblesseerd. Zes maanden

out. Gevolg? Je valt uit het talentenkader. Begrijpelijk vanuit competitieoogpunt, maar wrang vanuit talentontwikkeling.

Want hoe kan het dat je vandaag talent bent en morgen niet meer, enkel omdat je paard uitvalt? Is

je rijkunst dan plots verdwenen? Je gevoel? Je zit? Je oplossend vermogen?

Tijd voor een frisse wind

Misschien moeten we durven nadenken over nieuwe manieren om talent te detecteren. Wat als we

nationale proeven af en toe herdenken? Of nog beter: een 'mystery proef' invoeren?

Een proef die ruiters pas enkele dagen vooraf of zelfs bij aankomst op wedstrijd ontvangen.

Geen wekenlange voorbereiding. Geen ingestudeerde patronen. Gewoon: lezen, begrijpen, voelen

en rijden.

Wat zou er gebeuren?

Waarschijnlijk zouden de ervaren paarden nog steeds hun werk doen. Maar plots wordt zichtbaar

wie écht kan sturen. Wie snel kan schakelen. Wie oplossingen vindt als iets niet perfect loopt. Wie

het paard kan ondersteunen in plaats van dragen op routine.

Matchmaker gezocht

Er staan in België voldoende kwaliteitsvolle, goed geschoolde paarden zonder geschikte ruiter.

Tegelijk zijn er ruiters met uitstekende rijkunst echte 'chauffeurs' die het juiste paard missen.

Waarom zetten we daar niet sterker op in? Een structureel matchingsysteem zou talentvolle

paarden kunnen koppelen aan talentvolle ruiters. Niet op basis van budget, maar op basis van

potentieel. Een win-win voor fokkers, ruiters én de sport.

Geld mag geen selectiecriterium zijn

Laten we het beestje bij de naam noemen: dressuur is een dure sport. Maar talent reduceren tot het

financiële plaatje van de ouders is gevaarlijk. Dan kweken we geen topsporters, maar enkel

topbudgetten.

Echt talent zit in de ruiter: in de manier waarop hij of zij een jong paard opleidt, in het gevoel voor

timing, in het vermogen om onder druk te presteren en in het geduld om te blijven groeien.

Misschien is het tijd om opnieuw te definiëren wat we zoeken. Minder focus op het afgewerkte

plaatje, meer aandacht voor potentieel. Minder kijken naar het prijskaartje van het paard, meer naar

de handen die de teugels vasthouden.

Want als we talent écht willen ontdekken in de dressuursport, moeten we durven kijken voorbij

glitter en glamour en terug naar de kern van de rijkunst.